Böcekler de insomniadan mustarip: Uykusuzluk çeken arılar, bütün gece vızıldayarak geziyor

by Haber Fora

Bilim insanları, mahsulleri haşerelerden korumak için sıkça kullanılan bir pestisitin, arılarla sineklerin uykusunu kaçırdığını ve uyuma düzenlerini bozduğunu tespit etti. Uykusuzluk çeken arıların gündüz daha çok uyuyup gece daha çok hareket ettiği, bu yüzden yiyecek arama ve hareket kabiliyetinin azaldığı ortaya çıktı.

Bombus arıları üzerinde yapılan araştırmada neonikotinoid adlı pestisit, hayvanların yaban hayatında maruz kalabileceği miktar kadar kullanıldı. Bilim insanları, pestisitin arıların davranışları üzerindeki etkisini ve yiyecek arama bölgelerindeki hareketlerini inceledi.

Pestisitin, arıların vücut saatini bozduğunu söyleyen araştırmanın başyazarı Kiah Tasman, “Bombus arıları çok daha az yiyecek arıyor ve bunun çoğu geceleri gerçekleşiyor. Gündüz daha çok uyuyor” dedi. Tasman, arıların yiyecek arama güdüsünün de azaldığını söyleyerek bu durumun ciddi sonuçlar doğurabileceğine işaret etti.

CNN International’ın haberine göre, insanların karnını doyurduğu ve hayvanların beslendiği birçok bitki, çoğalmak için arılar gibi polen taşıyıcılarına ihtiyaç duyuyor. Dünya Doğayı Koruma Vakfı, yabani bitkilerin yaklaşık yüzde 90’nın ve başlıca mahsullerin yüzde 75’inin hayvanların gerçekleştirdiği polenleşmeye bağlı olduğunu söylüyor.

 

Arılar bunun büyük kısmını üstleniyor. Zira ABD Tarım Bakanlığı’na göre, çoğunluğunu bal arılarının meydana getirdiği polen taşıyıcılar, insanların aldığı her üç ısırıktan birini sağlıyor.

Öte yandan, polen taşıyıcılar fazla pestisit kullanımı, habitat kaybı, iklim krizi ve parazitler sebebiyle tehdit altında. Örneğin Avrupa ve Amerika’da bombus arısı tespit etme ihtimali geçen yüzyıldan bu yana yüzde 30’dan fazla azalmış durumda.

Tasman, arıların artık epey halsiz olduğu ve dışarı daha az sıklıkta çıktığı konusunda uyardı ve şöyle devam etti:

Bilim insanları, pestisitin arıların hafızasını da mahvettiğini belirtti. Araştırmada imzası bulunanlardan Dr. James Hodge şöyle konuştu:

Araştırma ekibi, meyve sinekleri üzerinde de benzer bir araştırma yaptı. Neonikotinoide maruz kalmış sineklerin hareketlerini kızılötesi ışınlar kullanarak izledi.

Bulgular, pestisitin vücut saatini kontrol eden yani uykunun ve harekete geçmenin ne zaman meydana geleceğine karar veren hücreleri etkilediğini gösterdi. “Arıların ve sineklerin beyinlerinde benzer yapılar var” diyen araştırma ekibinden Dr. Sean Rands’e göre bu durum, pestisitin arılarda insomniaya yol açtığını ve yiyeceklerin yerini öğrenmesini engellediğini gösteriyor.

“Görünüşe göre pestisit, bu hücreleri gündüz saatinde donduruyor. Bu yüzden vücut gündüz mü gece mi olduğunu bilmiyor” ifadeleri kullanan Tasman ise sineklerde meydana gelen mekanizmanın arılarda da yaşanmasının çok muhtemel olduğunu ekledi.

Haber Fora, CNN International, Study Finds, Sci-News

Bunu da beğenebilirsiniz

Yorum Yap